कथा वाकाट खोर्याची भाग ७
७) आज्जी व व्यंकूचे भांडण
व्यंकूला वज्रेचे काळजी करणे आवडले. मघाशी सापाला पाहून घाबरणारी व आता धाडसाने पुढे होणारी वज्रा आठवली. व तो मनात म्हणाला,की परिस्थिती माणसाला शहाणपण व धाडस देते.
ती दोघे पायवाटेने मुख्य रस्त्याला आलीत. वज्रेस जरा बरे वाटले. ती झपझप वाट चालू लागली. बघता बघता ओढा पार पडला. टेंबरणीचा चढ चढून ती वर आली. तिथं भल मोठं चिंचेचं झाड होत. त्या झाडाच्या कच्च्या हिरव्या चिंचा खुणावत होत्या. तिला शांतीची आठवण झाली. व तिचे हास्यच मावळले. तिचं काळीज धडधडयला लागले. व डोळे पाणावले. ती तशीच पुढे चालली. बघता बघता दोघे गावात पोहोचली. वाटेवर वाण सामान आणायला गेलेली शांती तिला गाठ पडली. जवळून जाताना शांतेने शुक शुक असे खुणावले. पण वज्रेन दुर्लक्ष केल. व ती घराकडे गेली.
शांतीला आपण इशारा करूनही वज्रेन न पाहिल्याचा राग आला. ती टाचा आपटत घरात गेली. व हातातली पिशवी आईसमोर हिसक्याने ठेवून पुटपुटत जोत्यावर आली. व बडबडू लागली. तिच्या मागोमाग येत आई सुंदरा म्हणाली, “ काय झालं एवढ टाचा अपटायला.”
“ टाचा आपटू नाहीतर काय करू, लई शेफारलिय बामणीन एवढं शुक्ss शुकss करूनही बघितलं नाही. आपल्याच तोऱ्यात वावरते. महाराणीच समजते. पण मी ही काही कमी नाही. चांगली सोनारीन आहे. नाही हिच कान टोचल तर बघ. नाव नाही सांगणार.”
शांत टाचा आपटत जिना चढून वर निघाली. तेव्हा सुंदरा तिला चेष्टेने म्हणाली, “आग, एवढ्या रागात वरती चिडून फास बिस लावून घेशील मैत्रीण बोलत नाही म्हणून, मला रडायला बाई वेळ नाही.”
“ कळतात टोमणे मला, फास लावून घ्यायला एवढी बुळगी नाही मी. जा जेवण कर जा. तुला तर तिचे शेण काढणे, धूनं धुणे, भांडी घासणे आवडते ना.”
“ हो ग बाई मला वज्रा आवडते. तुझ्यासारखी फटाकडी नाही ती. कशी नम्र असते ती.”
“ हो का म्हणून नदीवर धूनं धूत पाटलाच्या नम्रीन शयनग्रामचा पोऱ्या पटवला. बापाला लगीन लावस्तोवर पुरेवाट झाली.”
सुंदरा म्हणाली, “ तुझ्याशी बोलायला पायलीची पेज प्यायला पाहिजे. एक वेळ नव्हरा बायकोचं भांडण परवडल. पण तुम्हा मैत्रिणीत मध्यस्थी नको.”
“ मग मी काय तुझ्या माग वकीलपत्र घेऊन लागलेय.”
असे बोलत कोपऱ्यात बसून शांती स्फूंदू लागली. आता लई तापायला नको. म्हणून शांतीच्या आईन गप्प बसायचं ठरवलं.
* * * *
इकडे वज्रेन घरी आल्यावर आपल्या डोईवरची भांडी उतरून न्हाणीघरात ठेवली. तोपर्यंत परसदारी गोठ्याजवळ व्यंकूने आपल वज्ज् टाकल. व पेंड्या सुट्ट्या केल्या. व म्हशींच्या पुढील काडसर काढून त्यांना दोन चार पेंड्या टाकल्या. व विहिरीवर न जाता न्हाणीघरात येऊन हात-पाय धुवायला त्याने रांजनात हात घातला. रांजनात पाणी नाही बघून तो चिडला. व आज्जीला ओरडू लागला.
“ आजी आजी.”
तेव्हा त्याचा आवाज ऐकून शिंद्यांच्या हौसाबरोबर चकाट्या पिटत बसलेली म्हातारी म्हणाली, “ आली वाटत कारवान, जाते नाहीतर व्यंक्या घर डोक्यावर घ्यायचा.” असे म्हणत घराकडे आली.
तिला शिंद्यांच्या घराकडून येताना पाहून म्हणाला, “ काय करायला गेली होतीस. इथ हातपाय धुवायला पाणी साध नाही.”
म्हातारी म्हणाली, “ मग जा की बाबीवर परसदारात केवढी मोठी बाब हाय.”
“ बावीवर जायला माझ डोकं भनभनलय वज्ज् केवढं जड होत. व मला तू बाबीवर जायला सांगतीस व्हय.”
तेव्हा म्हातारी म्हणाली, “ चार पेंड्या टाळूवरन आणून माझ्यावर उपकार केल्यासारखे बोलू नकोस. जा तिकडे मला जमत नाही माझा पाय मुरगळलाय.”
“ पाय मुळगळायला गेलतिस कूठे ते मला सांग.”
“ परड्यात गेलते फुलं आणायला.”
व्यंकू आणखी चिडवून म्हणाला, “म्हातारपणी बर की तुला फुलं आवडतात.”
व्यंकूचे बोल ऐकूण म्हातारी चिडली. व म्हणाली, “ मगापासून तुझ बोलणं ऐकतेय तू म्हणसील ते गपगार ऐकायला तुझी बायको नव्ह. माझ्या पोराने कधी का सुनेने मला हे कर का ते कर म्हटल नाही. व तू कोण बोलणार गणोबा जा माझं डोकं खाऊ नको.”
तसा तो चिडून कळशी घेऊन परड्याकडे निघाला व म्हणाला, “चकाट्या पिटाय जायला बर की पाय दुखत नाही. व नातवाला पाणी आणून देताना बर दुखतोय. बर सापडलय, कारण तुला आता बसशील विव्हळत महिनाभर तुला गावलिया गरीब सून म्हणून तुझा तोरा चाललाय. चहाच्या कपापासून गरम पाण्यापर्यंत सगळ हातात मिळतंय म्हंटल्यावर, तूच आळशी गणोबा.”
हे बोल ऐकूण म्हातारी परसदारी आली व म्हणाली, “ तुझ्या का पोटात चावतय देवानं द्यावं व नशिबानं घ्यावं. माझ सुख बघवत नाही होय.”
तो तडक बावीजवळ आला. वज्रेला पाणी काढताना दिसली. तोपर्यंत वज्रेन चांगल दोन बारड्या पाणी काढल होत. तिला पाहून तो म्हणाला, “ तू कशाला काढलस. मी काढल असत की.”
“ तुला फार ओझ झाल होत. ते मला जाणवलं. म्हणून काढले. आजीसी कशाला वाद घालत होतास. मला बोलायचं मी काढल असत. मला काढता येत. असं मोठ्यांना उलट बोलण आपली संस्कृती नव्हे.”
ते ऐकताच व्यंकूम्हणाला, “तुझ्याकडून पाणी उपसून घ्यायला तू अजून लहान आहेस. व दुसर म्हणजे आजीचे चार शब्द ऐकल्याशिवाय मला करमत नाही.”
त्याने हातपाय धुतले. वज्रा कळशी घेऊन घरात आली. ती पाणी न्हाणीतल्या रांजणात ओतू लागली. तेव्हा चुलीतला राकूंडा काढताना आजी म्हणाली, “काय झाली का बंधूसेवा.”
तेव्हा वज्रा म्हणाली, “ हो झाली की तुझी काय करू.”
“ हो आहे की सगळ घर लोटून म्हशीच शेण काढ. मी चहा ठेवते. व पाणी भरते. उगाच विहिरीवर जाऊ नको.”
आजीच बोल कानावर व्यंकूच्या पडल. तो बाहेरूनच म्हणाला, “ वज्रे तिला सांग तिथं चुलीजवळच काय ती घुटमळ म्हणावं. इकडं उगाच एक घागर भरायची. अन् महिनाभर लोळत पडायची. मी भरतो पाणी म्हणावं.”
व्यंक्याचे बोल कानावर पडताच म्हातारी म्हणाली, “ बर झाल. देव पावला.”
वज्रेन झाडू हातात घेऊन सगळ घर झाडल. शेण काढून टाकले. व्यंकूने पाणी भरल. ते पुन्हा आपल आवरून जेवणखोलीत आलीत. आजीनं तोपर्यंत गुळाचा चहा केला होता. तिनं कपात ओतून दोघांना दिला. तो चहा घेत व्यंकू आजीकडे पाहू लागला. ते पाहून आजी म्हणाली, “ शिंक्यावरल्या लोण्यावर टपून बसलेल्या बोक्याप्रमाणे काय बघतोस पी गप्पवाणी.”
तसे त्याने चहा घेतला. व जाताना म्हणाला, “ मी बोका तर बोक्याची आजी कोण.”
तेव्हा म्हातारीनं मुडगा उचलला व म्हणाली, “ पळतोस काय हाणू एक.”
व्यंकू दाणकन बाहेर पळाला. म्हातारी जेवण करू लागली. सांज व्हायला शेतातून माणसं घरी आली. भांगलण संपली होती. वज्रेन केलेलं काम पाहून पार्वतीनं तिची माया केली. डोक्यावरून हात फिरवून कडाकडा कपाळी मोडली. “शहाणी माझी बाय ग म्हणाली.” व सांज झाल्याने घरला गेली.
क्रमशः पुढे……….
